Słowo, obraz, czyn

Jezus jest prawdziwym Bogiem i prawdziwym Człowiekiem. Ikona Pantokratora z klasztoru św. Katarzyny to zapis tych prawd. Ukazuje człowieczeństwo Syna Bożego i jest doskonałym opisem tajemnicy Jezusa Chrystusa. Anonimowy autor ikony zawarł w niej – bez posługiwania się bogactwem słów – fundamentalne prawdy wiary chrześcijańskiej.
Tadeusza Różewicza spotkałem dwa razy. Pierwszy raz w Poznaniu, na przełomie lat osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych, kiedy po wieczorze autorskim nocował w naszym domu zakonnym. Drugi raz w Warszawie, pod koniec zeszłego wieku. Jest jeszcze trzecie spotkanie, tyle że nie twarzą w twarz (choć nie wiadomo). To testament poety.
Igor Mitoraj (1944-2014) jest twórcą znanym i niepowtarzalnym. Jego rzeźby zdobią najważniejsze miasta współczesnego świata: Rzym, Paryż, Mediolan, Londyn. Są też widoczne w Japonii. W Polsce możemy je spotkać chociażby w Krakowie czy Warszawie. Monumentalne, kolosalnych rozmiarów współtworzą miejski pejzaż.
29 grudnia 2013 roku zmarł Wojciech Kilar. Śmierć znanego człowieka zawsze zwraca na niego uwagę nawet tych, którzy na co dzień nie wykazywali nim zainteresowania. Podobnie było i w tym przypadku. Wszystkie media zamieszczały informacje, artykuły i audycje poświęcone postaci i dziełu kompozytora.
Niełatwo pisać o ludzkich przywarach, bo nawet jeśli mówimy o nich na podstawie literatury czy sztuki, zawsze pozostaje świadomość, że w jakieś mierze dotyczą one także nas samych. Jeszcze trudniej pisać uczciwie o śmierci, morderstwach, wojnach i rozlewie krwi. Uczciwie, czyli zakładając konieczność przyznania, że i autor dzieła, i jego odbiorca w obliczu wojny mógłby stać się bestią.
Tytułowe szaleństwo van Gogha kojarzy się przede wszystkim z chorobą umysłową. Genialny malarz cierpiał na psychozę maniakalno-depresyjną. W 1888 roku choroba psychiczna wywołała atak szału, w trakcie którego malarz obciął sobie fragment prawego ucha. Dwa lata później strach przed kolejnym epizodem szaleństwa stał się przyczyną samobójczego strzału.